2l.pl Lektury Motywy literackie
Jesteś w: 2l.pl -> Granica

2l.pl / Kariera Zenona Ziembiewicza

Autor: Jakub Ciczkowski     Data publikacji: 20.01.2006     Serwis chroniony prawem autorskim

Kariera zawodowa i polityczna zdolnego i ambitnego Zenona Ziembiewicza jest jednym z motywów powieści Zofii Nałkowskiej „Granica”, a zarazem wyrazem dominującej w XIX-sto i XX-wiecznej literaturze tendencji do opisu dojrzewania i stopniowego dochodzenia do wyższych urzędów reprezentantów zdeklasowanej szlachty i niższych warstw społecznych.

Pierwszy zawodowy sukces bohater, wywodzący się ze zubożałej szlachty i, ze względu na złą sytuację finansową rodziców dbający od małego o samodzielne finansowanie swojej nauki (stypendia i korepetycje, osiągnął jeszcze na studiach. Gdy wybuch wojny spowodował, ze uczelnia odebrała mu stypendium, wówczas plenipotent majątku hrabiostwa Tczewskich - Czechliński - udzielił mu pożyczki na dokończenie nauki w zamian za pisanie artykułów do bezpartyjnego regionalnego pisma „Niwa”. Ziembiewicz, który zdawał sobie sprawę, że zdobycie wykształcenia umożliwi mu późniejszą karierę i wybicie się, przyjął propozycję zamożnego przełożonego swojego ojca i został korespondentem z Paryża (tam studiował nauki polityczne), donosząc o zasadniczych liniach poszczególnych państw w latach powojennych. Choć teksty pisane na zamówienie różniły się od jego prywatnych, dosyć radykalnych poglądów i czuł się tak, jakby sprzedał duszę, nie miał innego wyjścia, chcąc zdobyć dyplom paryskiego uniwersytetu.


Kolejnym jego zawodowym „sukcesem” było objęcie – także w wyniku poparcia przez Czechlińskiego – funkcji redaktora naczelnego tego tytułu tuż po ukończeniu studiów, na których obronił doktorat z nauk ekonomicznych. Zenon, który chciał jedynie wyrwać się z domu, uniknąć losu swego ojca, który „pragnął rzeczy bardzo prostej: żyć uczciwie. Jego program naprawdę był minimalny”, kierował pismem tak, jak sugerował jego protektor. Stał się marionetką w rękach wpływowych ludzi, zamieszczając korzystne dla nich teksty: drukował artykuły o pladze kłusownictwa autorstwa hrabiego Tczewskiego, sprawozdania z uroczystości założenia i otwarcia przez hrabinę Tczewską Agencji Gospodarczej Koła Pań. Nie wolno było nigdy na łamach gazety krytykować zaprzyjaźnionego hrabiowskiego rodu. Bohater wiedział, że drugi raz zdradził młodzieńcze ideały, aby osiągnąć korzyści materialne.

Uwieńczeniem kariery Ziembiewicza było objęcie przez niego – również dzięki wstawiennictwu zamożnego opiekuna – funkcji prezydenta miasta. To wtedy bohater zamieszkał z żoną w dużym pięknym domu, otoczonym wspaniałym parkiem, będącym niegdyś magnacką siedzibą i wszedł w krąg arystokracji. Powodziło mu się dobrze. Bywał z Elżbietą, której ojczym był wiceministrem (co stanowiło możliwość szybszej kariery
) na balach, brał udział w polowaniach w majątkach hrabiostwa Tczewskich, poznał całą miastową elitę, sam też się do niej zaliczał.




Nie oznacza to, że jego stanowisko oznaczało tylko „bywanie”. Na początku jeszcze łudził się, że będzie mógł podejmować samodzielne decyzje. Miał dużo pomysłów i planów związanych z pełnieniem funkcji prezydenta. Chciał stworzyć miasto podobne do tych, które zwiedzał z Elżbietą w czasie podróży poślubnej. Gdy obiecano mu dotację ze stolicy na rozwój aglomeracji, rozpoczął budowę domów dla robotników na Chązebiańskim Przedmieściu, wyremontował budynek starej cegielni, gdzie przebywali bezdomni, zbudował korty tenisowe, założył park dla dzieci, stworzył nowe miejsca pracy, tym samym obniżył bezrobocie, cały czas inwestował w miasto. Gazety rozpisywały się o jego działalności, zbierał pochwały od ludzi.

Po jakimś czasie jednak dobra passa skończyła się - fundusze rządowe ze stolicy zostały cofnięte, a on musiał wstrzymać budowę domów robotniczych. Jakby tego było mało, miasto musiało wypłacić odszkodowanie właścicielowi klubu nocnego, który zamknął, huta Hettnera zbankrutowała i miejsca pracy straciły tysiące ludzi. Nastąpił kryzys społeczny, bezrobocie. Zaczęły się masówki, manifestacje i aresztowano robotników. W mieście zrobiło się niespokojnie, aż w końcu doszło do krwawego stłumienia przez policję protestu bezbronnych ludzi. Odpowiedzialnością za tę decyzję obarczono właśnie jego, choć podjęto ją – prawdopodobnie Czechliński - bez jego wiedzy.




Droga kariery tego bohatera, choć dosyć przypadkowej, to jednak będącej wynikiem jego wyborów, kończy się tragicznie. Przegrał w wielu dziedzinach życia: jako dziennikarz, redaktor i prezydent miasta. Nie realizując swojej młodzieńczej, idealistycznej maksymy „żyć uczciwie”, zaprzedając własne wartości zamienił się w człowieka, którym nie miał siły być, a który „wychodził” z niego, gdy zostawał sam. Wtedy z obytego w towarzystwie, gadatliwego i wesołego dyplomaty zostawał zamknięty w sobie i małomówny człowieczek. Dlatego Ziembiewicz wolał popełnić samobójstwo, niż podjąć walkę o odzyskanie utraconego w drodze pięcia się po szczeblach szybkiej i błyskotliwej kariery człowieczeństwa.



  Dowiedz się więcej
Zofia Nałkowska - notatka szkolna
Okoliczności powstania „Granicy”
Główni bohaterowie „Granicy”
Czas akcji „Granicy”
Miejsce akcji „Granicy”
Inwersja czasowa w „Granicy” Nałkowskiej
Narracja i kompozycja „Granicy”
Znaczenie tytułu „Granicy”
Wartości artystyczne „Granicy” Nałkowskiej
„Granica” jako przykład powieści psychologicznej
Nowatorstwo powieści „Granica”
Losy Jasi Gołąbskiej (z domu Borbockiej)
Charakterystyka kamienicy Cecylii Kolichowskiej
Symbolika kamienicy Cecylii Kolichowskiej
Obraz społeczeństwa w „Granicy”
Charakterystyka rodziców Zenona Ziembiewicza
Charakterystyka Cecylii Kolichowskiej
Najważniejsze cytaty z „Granicy”
Bibliografia do „Granicy”
Moja ocena Zenona Ziembiewicza
Ocena moralna Zenona Ziembiewicza
Oskarżenie Zenona Ziembiewicza
Obrona Zenona Ziembiewicza
„Jesteśmy tacy, jakimi nas widzą inni, czy też tacy, za jakich sami się uważamy?” – rozprawka
„Człowiek ma w życiu dwa wyjścia: kształtować rzeczywistość lub poddać się jej”. Rozważ myśl na przykładzie „Granicy”
Wolność człowieka w kontekście „Granicy” Nałkowskiej
Jaki jest człowiek według „Granicy” Nałkowskiej?
Filozofia w „Granicy”
Determinacja biologiczna w „Granicy”
Sposób kreowania bohaterów w „Granicy”
Granica filozoficzna w „Granicy”
Granica psychologiczna w „Granicy”
Granica społeczna w utworze
Granica obyczajowa w utworze
Granica moralna w utworze
Symbole w „Granicy”
Motyw konfliktu pokoleń w „Granicy”
Motyw zbrodni w „Granicy”
Motyw konfliktu wewnętrznego w „Granicy”
Motyw przemiany wewnętrznej w „Granicy”
Motyw syna w „Granicy”
Motyw śmierci w „Granicy”
Motyw cierpienia w „Granicy”
Motyw żony w „Granicy”
Motyw męża w „Granicy”
Motyw kalectwa w „Granicy”
Motyw choroby w „Granicy”
Motyw dworku szlacheckiego w „Granicy”
Motyw dojrzewania w „Granicy”
Motyw szaleństwa w „Granicy”
Motyw matki w „Granicy”
Motyw władzy w „Granicy”
Motyw zdrady w „Granicy”
Motyw samobójstwa w „Granicy”
Motyw kariery w „Granicy”
Motyw księdza w „Granicy”
Motyw mieszczaństwa w „Granicy”
Motyw miłości w „Granicy”
Motyw domu (kamienicy) w „Granicy”
Motyw starości w „Granicy”
Motyw małżeństwa w „Granicy”
Obraz mieszczaństwa w „Granicy”
Charakterystyka szlachty w „Granicy”
Konflikt pokoleń w „Granicy”
Romans Zenona Ziembiewicza z Justyną
Charakterystyka Justyny Bogutówny
Miłość Zenona Ziembiewicza i Elżbiety Bieckiej
Charakterystyka Elżbiety Bieckiej
Portrety kobiece w „Granicy”
Plan wydarzeń „Granicy”
Kariera Zenona Ziembiewicza
Charakterystyka Zenona Ziembiewicza
Przemiana wewnętrzna Zenona Ziembiewicza
Dzieciństwo i młodość Zenona Ziembiewicza
Losy Cecylii Kolichowskiej
Granica streszczenie
„Granica” - wprowadzenie