2l.pl Lektury Motywy literackie
Jesteś w: 2l.pl -> Pan Tadeusz

2l.pl / Charakterystyka postaci historycznych w „Panu Tadeuszu”

Autor: Jakub Ciczkowski     Data publikacji: 20.01.2006     Serwis chroniony prawem autorskim

Na kartach „Pana Tadeusza” pojawia się wiele postaci historycznych, z których zwłaszcza jedna zasługuje na szczególną uwagę. Nie chodzi tu jednak o Napoleona, a o człowieka, który przez bohaterów poematu postrzegany był na równi z wielkim Cesarzem, a może nawet wyżej. Chodzi oczywiście o generała Dąbrowskiego, wokół którego nie tylko wytworzyła się legenda, ale wręcz kult.

„Jenerał” został przedstawiony jako niestrudzony mąż stanu, który utworzywszy Legiony Polskie we Włoszech zamierzał u boku Napoleona triumfalnie wkroczyć do Ojczyzny i przywrócić jej dawny blask i wolność. Wieść o tym, że wielka armia francuska, w skład której wchodził polski oddział, maszeruje na Moskwę zelektryzowała szlachciców litewskich:


„Obok Francuzów ciągnie polskie wojsko całe,
Nasz Józef, nasz Dąbrowski, nasze orły białe!
Już są w drodze, na pierwszy znak Napoleona
Przejdą Niemen i - bracie! Ojczyzna wskrzeszona!”.

Mieszkańcy Soplicowa znali generała głównie z opowiadań Księdza Robaka, który kilkakrotnie się z nim spotkał. Z relacji mnicha wynika, że Dąbrowski był genialnym dowódcom, który pod względem taktycznym mógł równać się z samym Napoleonem. Zakonnik zrelacjonował między innymi przybycie generała do Poznania, gdzie dał sygnał do rozpoczęcia powstania wielkopolskiego, które szybko zakończyło się triumfem Dąbrowskiego i przepędzeniem Prusaków. Ksiądz Robak zapewniał też, że podobny los spotka Moskali, kiedy generał zajedzie na Litwę.




Bohaterowie „Pana Tadeusza” mieli okazję osobiście skonfrontować legendę Dąbrowskiego z rzeczywistością. Stało się to w 1812 roku, kiedy armia napoleońska wkroczyła na Litwę. Generał zatrzymał się w Soplicowie wraz z towarzyszącymi mu innymi bohaterami narodowymi: Kniaziewiczem, Małachowskim, Giedrojciem i Grabowskim. Zgodnie z oczekiwaniami Sopliczan generał Dąbrowski i jego ludzie okazali się być wspaniałymi ludźmi i wielkimi patriotami.

„Jenerał” dał dowód miłości do ojczyzny i przywiązania do tradycji, kiedy poprosił Sędziego o przygotowanie mu prawdziwie polskiego obiadu. Dąbrowski świetnie orientował się także w historii, czego dowiódł, kiedy rozpoznał w Maćku Dobrzyńskim bohatera powstania kościuszkowskiego. Sam także brał w nim udział, a nawet zapisał się w nim jako bardzo ważna postać. Od tamtego czasu minęło wiele lat, co odcisnęło się na wyglądzie generała. Był to człowiek podstarzały, zupełnie siwy, lecz wciąż postawny i posiadający sylwetkę żołnierza.




Osobiste spotkanie z generałem Dąbrowskim przeszło chyba najśmielsze oczekiwania szlachciców z Soplicowa, ponieważ okazał się on być jeszcze wspanialszy, niż w krążących na jego temat legendach. Jego osobowość i dokonania napawały ich dumą, że ktoś taki walczy za ich wolność i byli gotowi pójść za nim w ogień.

Inną postacią historyczną, której nazwisko często pojawia się w „Panu Tadeuszu” jest Karol Otton Kniaziewicz. U jego boku pod Somosierrą walczył Ksiądz Robak, o czym zakonnik wielokrotnie mówił. Polacy dopatrywali się w nim niemalże herosa, który jest w stanie wygrać pojedynek z każdym. O jego sile krążyły prawdziwe legendy.

Jak się później okazało nie były one przesadzone, ponieważ generał jako jedyny okazał się wystarczająco silny, by swobodnie władać „scyzorykiem” Gerwazego:
„I tak rapier na probę szedł z rąk do rąk ciągiem.
Lecz jenerał Kniaziewicz, wzrostem najsłuszniejszy,
Pokazało się, iż był w ręku najsilniejszy;
Ująwszy rapier, lekko jakby szpadę dźwignął
I nad głowami gości błyskawicą mignął,
Przypominając polskie fechtarskie wykręty:
Krzyżową sztukę, młyńca, cios krzywy, raz cięty,
Cios kradziony i tempy kontrpunktów, tercetów,
Które też umiał, bo był ze Szkoły Kadetów”.

Podobnie jak generał Dąbrowski, Kniaziewicz najlepsze lata miał już za sobą. Jego włosy pokryte były siwizną, lecz nie brakowało mu młodzieńczego zapału i siły.



  Dowiedz się więcej
Geneza Pana Tadeusza Adama Mickiewicza
Podtytuł Pana Tadeusza
Pan Tadeusz - streszczenie
Bohaterowie Pana Tadeusza
Imioniska
Czas i miejsce akcji Pana Tadeusza
Narrator w Panu Tadeuszu
Nawiązania do tradycji w Panu Tadeuszu
Główne wątki w Panu Tadeuszu
Szlachta w Panu Tadeuszu
Pan Tadeusz jako epos
Tło historyczne w Panu Tadeuszu
Jacek Soplica – ksiądz Robak jako bohater romantyczny oraz jako ostatnie słowo Mickiewicza w sprawie idei niepodległościowych
Recepcje Pana Tadeusza
Artyzm Pana Tadeusza
Rola historii w Panu Tadeuszu
Szlacheckie obyczaje w Panu Tadeuszu
Obraz Soplicowa
Funkcja przymiotnika "ostatni" w Panu Tadeuszu
Komizm i humor w Panu Tadeuszu
Baśniowość Pana Tadeusza
Inwokacja i epilog Pana Tadeusza
Język Pana Tadeusza
Wyidealizowanie realności w utworze
Przyroda w Panu Tadeuszu
Pan Tadeusz - plan wydarzeń
Pan Tadeusz - cytaty
Bibliografia do „Pana Tadeusza”
Najważniejsze cytaty w „Panu Tadeuszu”
Czy „Pan Tadeusz” powinien znaleźć się w spisie lektur szkolnych? – rozprawka
Czy zgadzasz się z opinią Mickiewicza, że motywem przewodnim „Pana Tadeusza” jest piękno świata i uroda dawnej Polski? – rozprawka
Dlaczego warto przeczytać „Pana Tadeusza”?
Obraz kraju lat dziecinnych w „Panu Tadeuszu”
Adam Mickiewicz – notatka szkolna
Opis grzybobrania w „Panu Tadeuszu”
Muzyka w „Panu Tadeuszu”
Humor w „Panu Tadeuszu”
Opis koncertu Jankiela w „Panu Tadeuszu”
Charakterystyka Jankiela
Motyw karczmy w „Panu Tadeuszu”
Opis gry Wojskiego na rogu
Spór o zamek w „Panu Tadeuszu”
Epilog w „Panu Tadeuszu”
Polityka w „Panu Tadeuszu”
Obraz Rosjan w „Panu Tadeuszu”
Obraz Polaków w „Panu Tadeuszu”
„Pan Tadeusz” jako wyraz tęsknoty Mickiewicza za ojczyzną
Znaczenie „Pana Tadeusza” dawniej i dziś
Historia w „Panu Tadeuszu”
Soplicowo jako centrum polszczyzny
Motyw spowiedzi w „Panu Tadeuszu”
Spowiedź księdza Robaka
Jacek Soplica – bohater pozytywny czy negatywny?
Losy Jacka Soplicy i jego działalność patriotyczna
Okoliczności powstania „Pana Tadeusza”
Jacek Soplica jako bohater romantyczny
Charakterystyka postaci historycznych w „Panu Tadeuszu”
Opis polowania na niedźwiedzia w „Panu Tadeuszu”
Motyw zamku w „Panu Tadeuszu”
Motyw dworku szlacheckiego w „Panu Tadeuszu”
Wartości artystyczne „Pana Tadeusza”
Narracja „Pana Tadeusza”
Język „Pana Tadeusza”
„Pan Tadeusz” jako przykład epopei
Ponadczasowość „Pana Tadeusza”
„Pan Tadeusz” - arcydzieło czy kicz – rozprawka
Kompozycja „Pana Tadeusza”
Filmowe perypetie „Pana Tadeusza”
„Pan Tadeusz” jako utwór romantyczny
Motyw przyrody w „Panu Tadeuszu”
Poetycko-malarski obraz natury w „Panu Tadeuszu”
Dawne tradycje i obyczaje w „Panu Tadeuszu”
Motyw miłości w „Panu Tadeuszu”
Motyw szlachty w „Panu Tadeuszu”
Charakterystyka szlachty w „Panu Tadeuszu”
Inwokacja „Pana Tadeusza” – interpretacja
Opisy wschodów i zachodów słońca w „Panu Tadeuszu”
Charakterystyka Maćka nad Maćkami i szlachty dobrzyńskiej
Podkomorzy – charakterystyka
Rejent – charakterystyka
Asesor – charakterystyka
Protazy – charakterystyka
Klucznik Gerwazy – charakterystyka postaci
Hrabia Horeszko – charakterystyka postaci
Telimena – charakterystyka postaci
Zosia – charakterystyka postaci
Tadeusz Soplica – charakterystyka postaci
Sędzia Soplica – charakterystyka postaci
Jacek Soplica (Ksiądz Robak) – charakterystyka postaci
Spór Asesora z Rejentem
Czas i miejsce akcji „Pana Tadeusza”
Plan wydarzeń „Pana Tadeusza”
Literackie nawiązania do „Pana Tadeusza”
Wyjaśnienie tytułu „Pana Tadeusza”
Opis uczty w „Panu Tadeuszu”
Historia Domeyki i Doweyki
Streszczenie „Pana Tadeusza”