2l.pl Lektury Motywy literackie
Jesteś w: 2l.pl -> Opowiadania Borowskiego

2l.pl / Odwrócony Dekalog w opowiadaniach Borowskiego

Autor: Jakub Ciczkowski     Data publikacji: 20.01.2006     Serwis chroniony prawem autorskim

Dekalog jest zbiorem nakazów moralnych, obowiązujących początkowo wyznawców judaizmu a później przejętych przez chrześcijan. Podział przykazań to zasady regulujące stosunek ludzi do Boga i zasady regulujące życie we wspólnocie. Zasady te wyprowadzone zostały z tekstu Biblii. Powołują się na nie wyznawcy judaizmu, prawosławia, kościoły protestanckie oraz wschodnie.

Muzułmanie, którzy uważają Mojżesza za proroka, przyjmują na podstawie Koranu nauki zbliżone do Dziesięciu Przykazań.


We wszystkich opowiadaniach Borowskiego pokazany jest świat nieprzystający do tych nakazów moralnych. Jego bohaterowie żyją jakby na opak, według „odwróconego dekalogu”. Rzeczywistość wojenna, a przede wszystkim drastyczne naruszanie przykazania „nie zabijaj”powoduje, że cała reszta nakazów zostaje zapomniana. Jakie mogą mieć znaczenie złodziejstwo i podejrzane kombinacje finansowe wobec katowni na gestapo czy śmierci ludzi w getcie i w więzieniu na Pawiaku? Taki obraz okupowanej przez Niemców Warszawy przedstawia Borowski w opowiadaniu „Pożegnanie z Marią”. Jego bohaterowie nie są ludźmi jednoznacznie zdegenerowanymi – mają swoje cechy pozytywne, ale zbyt trudna rzeczywistość wojenna każe im zapominać o zasadach , które obowiązywały w normalnych warunkach. Naruszenie tych zasad następuje razem z naruszeniem dawnego ładu społecznego.

Życie w obozie koncentracyjnym jest prawdziwym piekłem. Masowe ludobójstwo i potworne warunki, w jakich przetrzymuje się ludzi tworzą nowe zasady. Te, zawarte w Dekalogu nie stwarzają możliwości przetrwania. Nie da się ich też narzucić oprawcom obozowym. Tutaj zachodzą już trwałe zmiany w psychice więźniów, którzy przekształcają się w bezduszne istoty, skupiony na własnej, biologicznej egzystencji. Widać to w takich opowiadaniach, jak „U nas, w Auschwitzu...”, „Ludzie, którzy szli”, „Dzień na Harmenzach”, „Proszę państwa do gazu”.




Dekalog jest zbiorem zasad, który służą harmonijnemu współistnieniu człowieka z Bogiem i ludźmi. Wojna, zwłaszcza taka, jaką prowadziły faszystowskie Niemcy nie zmierzała do harmonijnego współistnienia.



  Dowiedz się więcej
Człowiek w czasach zagłady – Jaki obraz człowieka i cywilizacji europejskiej kreuje T. Borowski w swoich opowiadaniach?
Ocena postępowania bohaterów opowiadań Borowskiego
Charakterystyka bohaterów opowiadań T. Borowskiego
Portrety ofiar i ich oprawców w opowiadaniach Borowskiego
Postacie Niemców w opowiadaniach Borowskiego
Motyw śmierci w opowiadaniach Borowskiego
Wpływ systemu totalitarnego na świadomość człowieka na podstawie wybranych opowiadań T. Borowskiego.
Postacie Żydów w opowiadaniach Borowskiego
Zmagania człowieka ze złem w opowiadaniach Borowskiego
„Oskarżam” w prozie Tadeusza Borowskiego
Odwrócony Dekalog w opowiadaniach Borowskiego
Borowski - motyw kata
System wartości w opowiadaniach Borowskiego
Nowatorstwo opowiadań Borowskiego
Holocaust w opowiadaniach Borowskiego
„Taki to mroczny czas” - tragizm młodego pokolenia w opowiadaniach Borowskiego
Bohaterka opowiadania „U nas, w Auschwitzu...”
Motyw zniewolenia w opowiadaniach Borowskiego
Człowiek i jego natura w opowiadaniach Borowskiego
Obraz wojny w opowiadaniach Borowskiego
Obraz okupacji w opowiadaniach Borowskiego
Dewaluacja świata w opowiadaniach Borowskiego
Motyw głodu w opowiadaniach Borowskiego
Człowiek w sytuacji granicznej w opowiadaniach Borowskiego
Nihilizm w opowiadaniach Borowskiego
Motyw przetrwania w opowiadaniach Borowskiego
Język opowiadań Borowskiego
Ludobójstwo w opowiadaniach Borowskiego
Znaczenie tytułów opowiadań Borowskiego
Opowiadania Borowskiego jako przykład literatury faktu
Tragizm pokolenia Kolumbów na przykładzie opowiadań Borowskiego
Narracja w opowiadaniach Borowskiego
Obraz człowieka złagrowanego w opowiadaniach Borowskiego
Kompozycja opowiadań Borowskiego
Opowiadania Borowskiego – najważniejsze cytaty
Bohater – narrator w opowiadaniach Borowskiego
Motyw cierpienia w opowiadaniach Borowskiego
Czas i miejsce akcji opowiadań Borowskiego
Problematyka opowiadań Borowskiego
Geneza powstania opowiadań Borowskiego
Obóz koncentracyjny w opowiadaniach Borowskiego
Tadeusz – charakterystyka bohatera
Obraz Warszawy w opowiadaniach Borowskiego
Tło historyczne opowiadań Borowskiego
Tadeusz Borowski – notatka szkolna
„Bitwa pod Grunwaldem” - streszczenie
„Śmierć powstańca” - streszczenie
„Proszę państwa do gazu” - streszczenie
Dzień na Harmenzach – streszczenie
„Ludzie, którzy szli” – streszczenie
„U nas, w Auschwitzu... - streszczenie
„Chłopiec z Biblią” - streszczenie
„Pożegnanie z Marią” - streszczenie
„Matura na Targowej” - streszczenie