2l.pl Lektury Motywy literackie
Jesteś w: 2l.pl -> Balladyna

2l.pl / Ironiczny obraz historii w „Balladynie”

Autor: Jakub Ciczkowski     Data publikacji: 20.01.2006     Serwis chroniony prawem autorskim

Stosunek Słowackiego do historii i historyków był sceptyczny. Wywody badaczy historii traktował jako „uczone brednie”. Nie odpowiadał mu ich sposób tłumaczenia historii i dziejów narodu. Nie lubił Joachima Lelewela, toteż w Epilogu „Balladyny” pojawiły się aluzje do postaci tego historyka.

Przede wszystkim jednak, nie zgadzał się z oświeceniową teorią, według której określone przyczyny samoistnie wywołują określony skutek. W „Balladynie” pokazywał jak czyste i wydawałoby się, słuszne intencje mogą przynieść fatalne efekty. Kirkor żeni się z prostą dziewczyną bo tak nakazuje rozsądek. Jak na ironię losu, ta prosta dziewczyna wciąga go w sieć intryg i doprowadza do zguby. Okazuje się, że logiczne rozumowanie Pustelnika i Kirkora nie sprawdziło się.


W całym przebiegu zdarzeń w dramacie Słowackiego widać, że oprócz zasady przyczynowo-skutkowej działa jeszcze przypadkowy zbieg okoliczności, jakieś ironiczne fatum lub siła wyższa należąca do natury lub do Stwórcy.

W swoim utworze kreuje autor obraz romantycznego poety czyli wieszcza, który ogląda świat przez pryzmat wytworów własnej wyobraźni i świadomości / dystans wobec wszystkich bohaterów, podkreślenie, że jest to historia epicka przekształcona w dramat /. Potrafi przy tym być bliższy prawdy poeta niż nie jeden uczony historyk.




W „Balladynie” Słowacki usiłuje też zmienić rozpowszechniony mit Słowianina przedstawianego jako uosobienie spokoju, łagodności i cnoty. Pokazuje swoich bohaterów uwikłanych w intrygi, zbrodnie i walkę o władzę. Ich zaciekłość w walce o tron doprowadza na koniec do bezkrólewia, ponieważ wszyscy giną nie doczekawszy koronacji.

Słowacki w swoim dramacie świadomie popełnia anachronizmy, jakby chciał powiedzieć, że szczegóły nie mają znaczenia dla długiego procesu historycznego. Usprawiedliwia ten zabieg umieszczenie akcji w czasach bajecznych, które są stworzone przez ludzką wyobraźnię. Jest to jednocześnie satyra na współczesność - jak na ironię losu, lepiej rozumiana przez historyków niż przez dzisiejszego odbiorcę.



  Dowiedz się więcej
„Balladyna” - najważniejsze cytaty
„Balladyna” dramatem namiętności i zbrodni
„Balladyna” jako antybaśń i antydramat
Najważniejsze inscenizacje „Balladyny”
Artyzm „Balladyny”
„Balladyna” jako tragedia o władzy, etyce i ludzkiej naturze
Elementy powieści gotyckiej w „Balladynie”
Motyw sądu w „Balladynie”
Motywy literackie i nawiązania w „Balladynie”
Motyw cierpienia w „Balladynie”
Motyw fantastyki w „Balladynie”
Język „Balladyny”
Ironiczny obraz historii w „Balladynie”
Problematyka władzy w „Balladynie”
„Balladyna” - budowa dramatu
Motyw miłości w „Balladynie”
Balladyna – motyw śmierci
„Balladyna” - komizm i ironia w tragedii
Co łączy Balladynę z Lady Makbet?
Interpretacja zakończenia „Balladyny”
Charakterystyka Balladyny jako postaci dramatu
„Balladyna” - wątek polityczny
Symbolika w „Balladynie”
„Balladyna” - charakterystyka postaci dramatu
Konflikty moralne w „Balladynie”
Elementy baśniowe w „Balladynie”
Motyw władzy w „Balladynie”
Motyw zbrodni w „Balladynie”
Motyw matki w „Balladynie”
Związek „Balladyny” z dramatem szekspirowskim
Charakterystyka postaci fantastycznych w „Balladynie” – Goplana, Skierka i Chochlik
Alina i Balladyna – charakterystyka porównawcza
Świat rzeczywisty i świat fantastyczny w „Balladynie”
„Balladyna” - znaczenie tytułu
„Balladyna” - czas i geneza powstania utworu
Budowa dramatu romantycznego na przykładzie „Balladyny”
Juliusz Słowacki – ogólne uwagi o twórczości
Juliusz Słowacki – notatka szkolna
Czas i miejsce akcji „Balladyny”
„Balladyna” - plan wydarzeń
Balladyna – postacie dramatu
Balladyna – streszczenie