2l.pl Lektury Motywy literackie
Jesteś w: 2l.pl -> Potop

2l.pl / Wartości wyznawane przez Andrzeja Kmicica

Autor: Jakub Ciczkowski     Data publikacji: 20.01.2006     Serwis chroniony prawem autorskim

dziełem, w którym jednostka walczyła dla dobra zbiorowości, był Potop H. Sienkiewicza. Jego historyczna tematyka związana była z dramatycznym momentem z dziejów Polski. Zawiera przesłanie dla społeczeństwa XIX wieku dając mu nadzieję na odzyskanie niepodległości ukazując ideał postawy patriotycznej. Aby dorosnąć do swojej misji służenia społeczeństwu Kmicic musiał przejść metamorfozę. Na początku liczyły się dla niego tylko dwie rzeczy: honor i przyjaciele. Bohater spędzał bowiem czas na ucztowaniu i zabawach ze swymi pobratymcami, a gdy honor któregoś z nich został podważony, bez zastanowienia walczył o jego dobre imię. Awanturniczy tryb życia Kmicica był również przeszkodą na drodze miłości. Jednak Oleńka nie poddawała się i próbowała doprowadzić do przemiany ukochanego. Dopiero okrutna zemsta Kmicica na Butrymach, za zabicie jego pobratymców, stała się przysłowiową kroplą, która przepełniła kielich.


Oleńka wyrzuciła wtedy ukochanego i mówiła, że wybaczy mu dopiero wtedy, gdy uzyska przebaczenie tych, których skrzywdził. Kmicic postanowił zawalczyć o miłość Billewiczówny siłą. Bohater nie był bowiem jeszcze dojrzałym mężczyzną, by wiedzieć, że o miłość walczy się nie tyle siłą, co uporem i dobrymi uczynkami. Porwał zatem Oleńkę, by zmusić ją w ten sposób do zmiany swojej decyzji. Musiał jednak wypuścić ukochaną po sławnym pojedynku z Michałem Wołodyjowskim, w wyniku którego został poważnie ranny.

Powoli do bohatera Potopu dotarła myśl, że jego obecne postępowanie oddalało go od szczęścia, jakim jest Oleńka. Kmicic z biegiem czasu zdawał sobie sprawę, że jeżeli dalej będzie kierował się pychą i zuchwalstwem, to na zawsze straci swoją oblubienicę. Na ostateczną decyzję o całkowitej przemianie i ofiarnej walce o miłość Billewiczówny zaważył jeszcze jeden aspekt. Podczas uczty w zamku kiejdańskim Kmicic wraz z innymi szlachcicami ślubował wierność hetmanowi Radziwiłłowi. Jak okazało się chwilę później, ów hetman popierał króla szwedzkiego i wznosił za jego zdrowie toast. Podczas gdy inni szlachcice rzucali po kolei swoje buławy pod nogi Radziwiłła, pokazując w ten sposób wzgardę dla jego czynu, Andrzej Kmicic wierny honorowi i raz danemu słowu, pozostał przy hetmanie. Dopiero później, gdy nasz bohater przekonał się na własne oczy o obłudzie i niewierności Radziwiłła, postanowił całkowicie się odmienić. Bohater zdał sobie bowiem sprawę z tego, że postępując tak jak dotychczas straci wszystko, co nadaje jego egzystencji jakikolwiek sens – Oleńkę, honor i Ojczyznę.




Miłość dodała zatem sił Kmicicowi i ten stał się dzięki temu innym człowiekiem. Symboliczna na kartach literatury polskiej jest już scena, kiedy Andrzej Kmicic zmienia swoje nazwisko na Babinicz. Od tego momentu postanowił walczyć tylko o to, co jego serce uzna za ważne i godne poświecenia się. To właśnie dla miłości bohater Potopu próbował się zmienić. Dawny awanturnik, ceniący ponad wszystko honor i dobrą zabawę, pod wpływem uczucia przeszedł całkowitą metamorfozę.




Nie tylko stał się patriotą i walczył u boku wojsk polskich z najazdem wojsk szwedzkich, ale przede wszystkim przestał być egoistą myślącym tylko o sobie i swojej sławie. Dla Oleńki gotów był zrezygnować z dawnego stylu życia i rozpocząć wszystko od nowa. Kmicic z brawurowego, pełnego namiętności i egoistycznego zawadiaki stał się zdyscyplinowanym żołnierzem, patriotą przedkładającym dobro ogółu nad dobro własne. Błędy uczynione przez Kmicica zostały zmazane bohaterskimi czynami Babinicza, a przywrócony honor i odzyskane uczucie ukochanej Oleńki Billewiczówny stanowią o wartości człowieka.



  Dowiedz się więcej
Potop – streszczenie
Okoliczności powstania "Potopu"
Potop - bohaterowie
Czas i miejsce akcji
Materiał źródłowy powieści
Typy narracji w Potopie
Idea „Potopu” – powieść pisana „ku pokrzepieniu serc”
Kompozycja Potopu
Postawa Polaków wobec najazdu Szwedów
„Potop” – szczegółowy plan wydarzeń
Skrócony plan wydarzeń „Potopu”
„Potop” – problematyka
„Potop” – wątki główne i poboczne
Obraz Polaków w XVII wieku na podstawie „Potopu”
Obraz społeczeństwa polskiego w „Potopie”
Henryk Sienkiewicz – notatka szkolna
„Potop” jako powieść historyczna (cechy gatunku)
Andrzej Kmicic – charakterystyka
Aleksandra Billewiczówna – charakterystyka
Michał Wołodyjowski – charakterystyka
Zagłoba – charakterystyka
Janusz Radziwiłł – charakterystyka
Bogusław Radziwiłł – charakterystyka
Wydarzenia historyczne w „Potopie”
Bohaterowie historyczni w „Potopie”
Archaizacja w „Potopie”
„Potop” – znaczenie tytułu
Artyzm powieści „Potop”
Style w „Potopie”
Sposób kreowania bohaterów w „Potopie”
Wątek romansowo-przygodowy w „Potopie”
„Potop” a prawda historyczna
Założenia ideowe w „Potopie”
Motyw władcy w „Potopie” (portret Jana Kazimierza)
Motyw zdrady ojczyzny w „Potopie”
Motyw wojny w „Potopie”
Motyw odkupienia winy w „Potopie”
Motyw sarmaty i sarmatyzmu w „Potopie” Sienkiewicza
Wątek rycerza i rycerstwa w „Potopie”
Andrzej Kmicic - rycerz czy warchoł?
Motyw pojedynku w „Potopie”
Tło historyczne w „Potopie”
Przemiana Andrzeja Kmicica i jej motywy
Motyw przyjaźni w „Potopie”
Losy Andrzeja Kmicica
Andrzej Kmicic jako bohater dynamiczny
Adaptacja „Potopu” Hoffmana
Elementy stylu biblijnego w „Potopie” Henryka Sienkiewicza
Literacka wizja rehabilitacji i przebaczenia w „Potopie”
Miłość Aleksandry Billewiczówny i Andrzeja Kmicica w „Potopie”
Obraz Szwedów w „Potopie”
Geneza „Potopu”
Aluzje Sienkiewicza do współczesności w „Potopie”
Wartości wyznawane przez Andrzeja Kmicica
Krótka charakterystyka Kmicica
Aleksandra Billewiczówna jako kobieta idealna
Obraz Matki Boskiej w „Potopie”
Sąd nad Andrzejem Kmicicem
Realizm i fikcja w „Potopie”
Charakterystyka porównawcza Andrzeja Kmicica i Jacka Soplicy
Uczta w Kiejdanach – opis
Czy twoim zdaniem Kmicic jest bohaterem dla współczesnego, młodego człowieka?
„Kmicicowa kompania” Kossaka – portret awanturników
„Potop” – najważniejsze cytaty
„Potop” – bibliografia