2l.pl Lektury Motywy literackie
Jesteś w: 2l.pl -> Hamlet

2l.pl / Cechy dramatu szekspirowskiego – porównanie z dramatem antycznym

Autor: Jakub Ciczkowski     Data publikacji: 20.01.2006     Serwis chroniony prawem autorskim

Dramat antyczny do czasów Szekspira niepodzielnie panował przez ponad dwa tysiące lat. William Szekspir pisząc swoje dramaty wzorował się na dramacie antycznym. Stworzył jednak całkowicie nowy model dramatu – od jego nazwiska nazywanego dramatem szekspirowskim. Bardzo mocno jest w nim zaakcentowany wątek charakterologiczny i psychologiczny. Historia jest kreowana przez ludzi i przez siły nadprzyrodzone. Jedność czasu, miejsca i akcji zostaje rozbita. Sceny z występującym tylko jednym aktorem zastępują sceny zbiorowe. Jednorodność antycznego dramatu zastąpiona została przez dopuszczenie różnych funkcji estetycznych – np. humoru czy też groteski.

DRAMAT ANTYCZNY
V w. przed Ch.
Światem kieruje przeznaczenie
Tzw. 3 jedności – czasu, miejsc, akacji
Występuje maksymalnie 3 aktorów
Jednorodność
Ciągłość akcji
Motywy zaczerpnięte z mitologii i historii
Skromne didaskalia
Mało monologów
Tekst tylko recytowany
Bohaterowie statyczni
Akcja toczy się tylko na dworach
Celem – budzić litość i trwogę


DRAMAT SZEKSPIROWSKI
XVII w.
Na wydarzenia wpływają ludzie i siły nadprzyrodzone
Rozbicie 3 jedności
Sceny zbiorowe
Różne funkcje estetyczne – np. humor, groteska
Zaakcentowany wątek charakterologiczny i psychologiczny
Rezygnacja z ciągłości akcji
Motywy z kronik, historii
Rozbudowane didaskalia
Tekst główny tworzą monologi i dialogi oraz aparty – gdy bohater mówi sam do siebie
Dopuszczony śpiew
Bohaterowie dynamiczni
Nie ma ograniczeń w akcji

Różnorodność gatunkowa
Teatr w teatrze
Podział na sceny i akty
Cienka granica między dobrem a złem


WYJAŚNIENIA POJĘĆ–
Zasada decorum – czyli odpowiedniości gatunku do stylu. Szekspir łamiąc tę zasadę wprowadził do gatunku wysokiego (czyli dramatu) elementy przypisywane do tej pory gatunkom niskim (np. komedii), takie jak humor, komizm, groteska.




Zasada trzech jedności – klasyczna zasada stosowana w antycznych sztukach, obowiązująca aż do czasów Szekspira. Obejmowała ona jedność czasu, miejsca i akcji. Jedność akcji wymagała, by wydarzenia w sztuce skoncentrowały się na jednym wątku, bez wątków epizodycznych. Jedność miejsca oznaczała, iż wszystkie sceny powinny dziać się w tym samym miejscu, np. w zamkowej komnacie. Jedność czasu natomiast zakładała, iż wydarzenia winny rozgrywać się w ciągu jednej doby.



  Dowiedz się więcej
Hamlet - streszczenie
Hamlet Szekspira - geneza
Hamlet - plan wydarzeń
William Szekspir Hamlet - konstrukcja dramatu
Hamlet jako dramat o władzy, władcy i państwie
Portret makiawelicznego władcy w dramacie Hamlet – postać Klaudiusza
Hamlet – bohater tragiczny
Zbrodnia w Hamlecie i jej konsekwencje
Literackie nawiązania do tradycji szekspirowskiego dramatu Hamlet - Zbigniewa Herberta Tren Fortynbrasa
William Szekspir - biografia
Hamlet - cytaty
Hamlet na szklanym ekranie
Cechy dramatu szekspirowskiego – porównanie z dramatem antycznym
Hamletyzm