Jesteś w: Kamienie na szaniec

Kamienie na szaniec

Autor: Karolina Marlęga     Serwis chroniony prawem autorskim



Kamienie na szaniec streszczenie

SŁONECZNE DNI

Jak informuje autor, książka będzie opowiadaniem o Alku, Rudym, Zośce i kilku innych osobach oraz o latach 1939-1943 roku, o czasach bohaterstwa i grozy. W Warszawie zawiązało się harcerskie środowisko młodzieży, którzy wspólnie spędzali czas. Do „Buków” należeli między innymi Alek,... wiecej



Organizacje podziemne w „Kamieniach na szaniec”

Polska Ludowa Akcja Niepodległościowa (PLAN) - tajna organizacja, która powstała już w X 1939 roku w Warszawie dzięki inicjatywie dawnych członków Związku Polskiej Młodzieży Demokratycznej oraz harcerzy z 23. Warszawskiej Drużyny Harcerskiej. Jednym z członków PLAN był Tadeusz Zawadzki, pseudonim „Zośka”. Na poc... wiecej



Akcje „małego sabotażu” – streszczenie

Akcja fotograficzna
Właściciele zakładów fotograficznych prezentowali w witrynach swych zakładów portrety niemieckich żołnierzy w mundurach. Byli ostrzegani o niestosowności takiego zachowania, jednak nie reagowali. Młodzi postanowili wybijać szyby wystawowe takich zakładów. Problemem było ich położenie przy centralnyc... wiecej



Akcja pod Arsenałem – streszczenie

W poniedziałek 23 marca o godzinie czwartej trzydzieści gestapo aresztowało Rudego oraz jego ojca. Przewieziono ich na Pawiak. Hitlerowcy, dzięki notatkom znalezionym u Heńka, towarzysza broni Rudego, wiedzieli, że jest on ważnym organizatorem dywersyjnych działań i zażądali od niego wydania miejsc przechowywania broni oraz adresów inn... wiecej



Akcja w Celestynowie – streszczenie

W maju 1942 roku stan psychiczny Zośki po śmierci przyjaciół wciąż nie był dobry. Kapitan Pług zlecił mu samodzielne zorganizowanie akcji odbicia więźniów z transportu, co było bardzo odpowiedzialnym zadaniem. Jednak Zośka miał nie brać bezpośredniego udziału w przedsięwzięciu. Młodzieniec rozpoczął przygotowania.
wiecej



Plan wydarzeń „Kamieni na szaniec”

1. Zawiązanie harcerskiego środowiska młodzieży.
2. Alek, Rudy i Zośka członkami „Buków”.
3. Matura 1939 roku.
4. Beztroska wycieczka młodzieży w Beskidy Śląskie.
5. Wybuch II wojny światowej.

6. Decyzja chłopców o walce z okupantem.
7. Działalność w PLAN-ie.
8. Pierwsze... wiecej



Aleksander Kamiński – notatka szkolna

Aleksander Kamiński (pseudonimy: Kamyk, Bambaju, Juliusz Górecki, Dąbrowski, Fabrykant, Hubert) urodził się w 1903 roku w Warszawie, zaś zmarł w 1978 roku w tymże mieście. Dzieciństwo spędził na Ukrainie. Jego matka była prostą kobietą spod Łęczycy, zaś ojciec farmaceutą z Poznania. Kamiński studiował historię i archeologię... wiecej



Geneza „Kamieni na szaniec”

Aleksander Kamiński czynnie działał w ruchu oporu, dlatego jego powieść odwołuje się do osobistych doświadczeń i obserwacji autora. Między innymi był jednym z założycieli Szarych Szeregów oraz głównym komendantem organizacji „Wawer. Dzięki temu autor znał osobiście zaprezentowanych w książce bohaterów, czerpał od nich ... wiecej



„Kamienie na szaniec” – interpretacja tytułu

Tytuł „Kamienie na szaniec” nawiązywał do tytułu jaki zaproponował Tadeusz Zawadzki (Zośka): „Kamienie przez Boga rzucane na szaniec”. Nawiązywał on do fragmentu wiersza romantycznego poety Juliusza Słowackiego „Testament mój”:
„Lecz zaklinam — niech żywi nie tracą nadziei wiecej



Udział warszawskich harcerzy w II wojnie światowej

Po wybuchu II wojny światowej wiele organizacji młodzieżowych mobilizowało swoich członków do zamanifestowania swojego oporu wobec okupantów. Po klęsce kampanii wrześniowej walka nie mogła być prowadzona wprost – zeszła do podziemia. Najlepiej zorganizowanymi grupami byli harcerze, którzy już przed wojną uczyli się współpra... wiecej



Problematyka „Kamieni na szaniec”

„Kamienie na szaniec” to przede wszystkim niezastąpiony dokument o wydarzeniach, które rozegrały się w stolicy od 1939 do 1943 roku. Kamiński dokumentuje działalność organizacji podziemnych, opisuje poszczególne akcje, przytacza daty i wspomina o autentycznych bohaterach. Dzięki temu możemy zobaczyć jak wyglądało życie w... wiecej



Charakterystyka harcerzy w „Kamieniach na szaniec”

Bohaterem zbiorowym „Kamieni na szaniec” jest patriotyczna młodzież Warszawy, skupiona przede wszystkim w organizacjach harcerskich. Harcerze to dojrzewający młodzieńcy, którzy w 1939 roku zdali maturę w Liceum im. Stefana Batorego. Pochodzą z dobrych rodzin, wychowani zostali w patriotycznym duchu, który dodatkowo wzmocnił a... wiecej



Alek – Aleksy Dawidowski – charakterystyka

Charakterystykę zewnętrzną Alka autor zawiera już na początku książki: „Alek był dryblasem. Wysoki, szczupły, o niebieskich oczach i płowej czuprynie, ciągle się uśmiechał, mówił szybko, wymachiwał rękoma i przy byle okazji wpadał w zachwyt”. Jeszcze przed wojną wypracowywał w sobie zdolność opanowania i nieulega... wiecej



Rudy – Jan Bytnar – charakterystyka

Aleksander Kamiński o Rudym pisze: „miał piegowatą twarz i rude włosy. Cała istota Rudego ześrodkowała się w jego oczach i czole, odzwierciedlając wybitną inteligencję”. Chłopak był bystry i bardzo ambitny. Koledzy z harcerstwa podziwiali go za jego zdolności potrafił świetnie gotować, ponadto był świetnym majsterkow... wiecej



Zośka – Tadeusz Zawadzki – charakterystyka

Autor „Kamieni na szaniec” charakteryzuje Zośkę w słowach: „został on bowiem przez naturę obdarzony niemal dziewczęcą urodą. Delikatna cera, regularne rysy, jasnoniebieskie spojrzenie i włosy złociste, uśmiech zupełnie dziewczęcy, ręce o długich, subtelnych palcach, wielka powściągliwość, pewien rodzaj nieśmia... wiecej



Motyw rodziny w „Kamieniach na szaniec”

W utworze Aleksandra Kamińskiego wielką rolę w życiu bohaterskich harcerzy pełni rodzina. To właśnie z niej młodzi chłopcy czerpią pozytywne wzorce, to rodzina od najmłodszych lat kształtuje ich osobowość. Nigdy, nawet harcerstwo nie zdołałoby wykształcić w młodych ludziach takich postaw, jak solidarność, patriotyzm, zdolnoś... wiecej



Motyw szkoły w „Kamieniach na szaniec”

Obok rodziny główną rolę w wychowaniu młodzieży w „Kamieniach na szaniec” pełni szkoła. Między innymi Rudy, Alek i Zośka uczęszczali do szkoły z tradycjami – Gimnazjum im. Stefana Batorego w Warszawie. Placówka ta miała wybitnych pedagogów, którzy pozwalali rozwijać się młodzieży na wielu polach – przeka... wiecej



Motyw przyjaźni w „Kamieniach na szaniec”

Wielką i ważną wartością w „Kamieniach na szaniec” jest koleżeństwo i przyjaźń. Członkowie drużyn harcerskich, szkolni koledzy darzyli się sympatią. Pomagali sobie nawzajem, czuli się odpowiedzialni za innych. Dzięki dobrej współpracy mogli czerpać przyjemność ze wspólnie spędzanych wakacji, czy wycieczek krajozna... wiecej



Motyw dojrzewania w „Kamieniach na szaniec”

Bohaterowie „Kamieni na szaniec” w momencie wybuchu wojny w 1939 roku mieli po około osiemnaście lat. Właśnie zdali maturę i mieli decydować o swej przyszłości. Wojna zniweczyła te plany i postawiła młodych ludzi w zupełnie nowej sytuacji. Dzięki patriotycznemu i etycznemu wychowaniu, a także uczestnictwu w ruchu harcersk... wiecej



Portret hitlerowskich oprawców w „Kamieniach na szaniec”

Jedną ze zbiorowych postaci opisanych w „Kamieniach na szaniec” są hitlerowscy okupanci – żołnierze niemieccy, urzędnicy i pracownicy gestapo. Najczęściej pokazani są w sposób negatywny jako okrutni i bezwzględni oprawcy.

Kamiński opisuje przede wszystkim brutalność hitlerowców podczas scen torturowania... wiecej



„Kamienie na szaniec” jako dokument

Mimo że głównym celem, jaki przyświecał Kamińskiemu podczas pisania „Kamieni na szaniec” była chęć upamiętnienia i uczczenia postaci i walki młodych harcerzy, materiał fabularny oparł na faktach. Sam tłumaczy, że nie chciał stworzyć systematycznej historii działalności dywersyjnych grup i Kedywu, że nie przyświeca... wiecej



„Kamienie na szaniec” jako powieść uniwersalna

Mimo iż książka Aleksandra Kamińskiego powstała ponad siedemdziesiąt lat temu, jej wartość artystyczna i wychowawcza nie zmieniły się. II wojna światowa to temat wielokrotnie poruszany w literaturze polskiej i światowej. Pisarze ostrzegają przed kataklizmem, ale także dokumentują bohaterskie, a nieraz nawet heroiczne zachowania walc... wiecej



Narracja „Kamieni na szaniec”

Aleksander Kamiński w „Kamieniach na szaniec” zastosował narrację trzeci osobową. W pierwszych słowach autor zwraca się bezpośrednio do czytelnika: „Posłuchajcie opowiadania o Alku, Rudym, Zośce i kilku innych cudownych ludziach…”. Autor wprowadził dość rozwinięty komentarz narratora i połączył w ten s... wiecej



„Kamienie na szaniec” – przynależność gatunkowa

W „Uwagach” do „Kamieni na szaniec” Kamiński napisał, że książka we wszystkich szczegółach oparta została na rzeczywistych wydarzeniach, że stanowi dokument, któremu nadano formę opowieści. Pisarz ze szczegółami przedstawia fakty, realia i wydarzenia, umiejscawia je zgodnie z prawdą, dlatego z jego książką... wiecej



„Kamienie na szaniec” jako opowieść o bohaterstwie Polaków

Powieść „Kamienie na szaniec” w zdecydowany sposób wpłynęły na polską pamięć i świadomość historyczną z lat 1939-1944. Z jednej strony stały się pochwalną pieśnią upamiętniającą bohaterskie, a nawet heroiczne czyny Polaków, z drugiej stanowiły testament młodego pokolenia, którego wielu przedstawicieli oddało ... wiecej



Kompozycja „Kamieni na szaniec”

„Kamienie na szaniec” rozpoczyna Kamiński od zwrócenia się do czytelników: „Posłuchajcie opowiadania o Alku, Rudym, Zośce i kilku innych cudownych ludziach, o niezapomnianych czasach 1939 – 1943 roku, o czasach bohaterstwa i grozy. Posłuchajcie opowiadania o ludziach, którzy w tych niesamowitych latach potrafili ży... wiecej



Czas akcji w „Kamieniach na szaniec”

Czas akcji ma w powieści za zadanie ukonkretnić opisywane wydarzenia. Akcja rozpoczyna się w czerwcu 1939 roku (pierwszy rozdział – „Słoneczne dni” – to niejako przedakcja właściwych wydarzeń), zaś kończy 20 sierpnia 1943 roku, z chwilą śmierci Tadeusza Zawadzkiego (Zośki). W toku narracji Kamiński przywołuje... wiecej



Miejsce akcji w „Kamieniach na szaniec”

Głównym miejscem akcji jest oczywiście Warszawa, a najczęściej przytaczaną dzielnicą jest Mokotów Górny. To w stolicy chłopcy uczęszczają do szkoły (gimnazjum i liceum im. Stefana Batorego), to tu zastał ich wybuch wojny. W kolejnych rozdziałach obserwujemy mieszkania, w których odbywały się tajne zebrania konspiracyjne oraz tajn... wiecej



Charakterystyka pozostałych bohaterów „Kamieni na szaniec”

• Bartnicki Witold, pseudonim Kadłubek, uczestnik akcji pod Arsenałem jako członek sekcji „sygnalizacja”; obserwował ulicę, patrząc w szybę wystawy,
• Bittner Maciek – dowódca I kompanii batalionu „Zośka”, jeden z najlepszych ludzi Zośki, udało mu się uciec spod obstrzału Niemców podcz... wiecej



Sposoby i cele walki z okupantem na przykładzie „Kamieni na szaniec”

We wrześniu 1939 roku wojska niemieckie wkroczyły do Warszawy. Zaczęła się kilkuletnia okupacja polskiej stolicy, podczas której Niemcy wprowadzili swoje urzędy oraz prawa. Już w październiku 1939 roku zaczęły powstawać w podziemiu tajne organizacje, które miały pokazać opór wobec okupantów. Jedną z pierwszych organizacji był Wa... wiecej



Rzeczywistość okupowanej Warszawy na przykładzie „Kamieni na szaniec”

We wrześniu 1939 roku, w trakcie trwania kampanii wrześniowej Niemcy dość szybko zajęli Warszawę. Wkrótce później zaczęli wprowadzać i umacniać swoje rządy poprzez tworzenie niemieckich urzędów i służb bezpieczeństwa. Na ulicach stolicy coraz więcej było żołnierzy w szarozielonych mundurach i zielonych policyjnych aut niemiec... wiecej



Tragizm pokolenia Alka, Zośki i Rudego

Pokolenie Alka, Rudego i Zośki często nazywane bywa pokoleniem tragicznym. Głównym powodem jest fakt, że ich młodość przypadła na czas wojny. Większość z nich w 1939 roku zdało maturę i planowało czym będą się zajmować w przyszłym życiu. Wybuch II wojny światowej drastycznie przeciął te plany.

Młodzi bohaterow... wiecej



Moralność i etyka w „Kamieniach na szaniec”

Istotnym problemem poruszonym w „Kamieniach na szaniec” były kwestie moralne. Wielu pisarzy i myślicieli, tych, którzy przeżyli wojnę nazywali ją czasem „spełnionej apokalipsy” i „czasem odwróconego dekalogu”. Codzienne wartości przestawały często obowiązywać, liczyło się głównie przetrwanie. Ka... wiecej



Dlaczego Alek, Rudy i Zośka potrafili „pięknie żyć i pięknie umierać” – rozprawka

W zakończeniu swej powieści Aleksander Kamiński napisał: „Trzeba przerwać tę opowieść. Opowieść o wspaniałych ideałach BRATERSTWA i SŁUŻBY, o ludziach, którzy potrafią pięknie umierać i PIĘKNIE ŻYĆ”. Nie zawahał użyć się wobec śmierci wyrazu „piękna”, który zazwyczaj nie kojarzy się z umieraniem... wiecej



Motyw patriotyzmu w „Kamieniach na szaniec”

Motyw patriotyzmu przewija się przez cały utwór Aleksandra Kamińskiego. Jako członek przedwojennego ZHP, a także twórca podziemnych organizacji podczas okupacji autor doskonale znał znaczenie miłości do ojczyzny i wiedział ile dzięki tej wartości można dla Polski zrobić.

Młodzi harcerze zostali wychowani w duchu szacun... wiecej



Motyw Warszawy w „Kamieniach na szaniec”

„Kamienie na szaniec” jako utwór dokumentalny nie zawierają jedynie faktów, dat, wydarzeń z historii polskiego ruchu oporu, ale ukazują także ówczesne realia okupowanej Warszawy. Autor każde opisywane przez siebie zdarzenie dokładnie lokuje w czasie i przestrzeni, dlatego można z powieścią wędrować przez Warszawę odnajdu... wiecej



„Kamienie na szaniec” jako powieść o braterstwie i służbie

Na wstępie powieści „Kamienie na szaniec” Aleksander Kamiński pisze: „Posłuchajcie opowiadania o Alku, Rudym, Zośce i kilku innych cudownych ludziach, o niezapomnianych czasach 1939 – 1943 roku, o czasach bohaterstwa i grozy. Posłuchajcie opowiadania o ludziach, którzy w tych niesamowitych latach potrafili żyć peł... wiecej



„Kamienie na szaniec” – najważniejsze cytaty

• „(...) samotność, częsta towarzyszka wewnętrznej siły człowieka – przyciąga i zniewala otoczenie.”

• „Tylko odwaga i zdecydowanie połączone ze spokojem i trzeźwością dają powodzenie.”

• „Samotność, częsta towarzyszka wewnętrznej siły człowieka R... wiecej



Bibliografia „Kamieni na szaniec”

1. Bartoszewski Władysław „Kamienie na szaniec, w: „Literatura poska. Przewodnik encyklopedyczny” red. Julian Krzyżanowski, Czesław Hernas, Warszawa 1984.
2. „Bogactwo życia i twórczości Aleksandra Kamińskiego”, red. Irena Lepalczyk, Wiesław Ciczkowski. Toruń 2001.
3. Bohaterowie „Kamieni n... wiecej