Jesteś w: Szewcy

Światopogląd Witkacego wyrażony w Szewcach

Autor: Karolina Marlęga     Serwis chroniony prawem autorskim



Witkacy pokazuje, że każdy nowy zryw budzi kolejny, gorszy w skutkach, bo są to tylko zachowania zewnętrzne, nie wiążą się ze zmianą myślenia ludzi. Są wynikiem powszechnej nudy, chaosu ludzkich zachowań, pustki. Obawa przed „fizycznością” to obawa przed przemocą i stopniowym degradowaniem człowieka. Lokaj księżnej, Ferdusieńko, mówi o Hiper-Robociarzu: „to żywy, zmechanizowany trup!”. Sprzeczność zawarta w tych słowach oznacza istotę „żywą” tylko dzięki mechanizmowi, a więc twórcą kolejnego przewrotu nie jest już normalnie odczuwający człowiek. Potwierdzają to dalsze słowa lokaja: „Nadczłowiek Nietzschego nie narodził się wśród junkrów pruskich, tylko wśród proletariatu, który niektórzy uczeni całkiem niesłusznie uważają za kloakę ludzkości”. Witkacy, który głosił teorię Czystej Formy, zawarł jednak w „Szewcach” wiele aluzji do rzeczywistości. Pierwszego przewrotu dokonuje bojówka faszystowska. Drugiego - robotnik, który powołuje się na Lenina i mówi: „My stworzymy bezkompromisową ludzkość. Sowiecka Rosja to tylko bohaterska próbka - dobra i taka, jako wysepka we wrogim oceanie”. Trzeci przewrót jest dziełem Hiper-Robociarza, który pochodzi z proletariatu. Dziś, z perspektywy czasu, wiemy, że treść tego utworu była na swój sposób prorocza, i kolejne etapy akcji dramatu możemy identyfikować z rzeczywistymi wydarzeniami historycznymi.
strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 - 



  Dowiedz się więcej