2l.pl Lektury Motywy literackie
Jesteś w: 2l.pl -> Król Edyp

2l.pl / Motyw władzy w „Królu Edypie”

Autor: Jakub Ciczkowski     Data publikacji: 20.01.2006     Serwis chroniony prawem autorskim

W starożytnej Grecji rozwinęła się forma państwa zwana polis. Było to miasto-państwo. Cechował je szczególny sposób sprawowania władzy. Miasto należało do niezależnej wspólnoty obywateli, którzy rządzą się sami. Łączył ich zamieszkiwany obszar, wspólny język, pielęgnowane kulty religijne i uznawanie tych samych wartości moralnych. Społeczności przewodził król zwany basileus lub królowa. Ich władza była mocno ograniczona przez możnych.

Z czasem ten sposób sprawowania władzy zaniknął – przekształcił się w rządy oligarchii lub tyranów, by dojść w końcu do rządów demokratycznych. W „Królu Edypie” Sofoklesa mamy jednak tę najwcześniejszą sytuację. Rzecz dzieje się w Tebach, w Beocji. Teby są najsilniejszym polis na tym obszarze.


Edyp jest królem pochodzącym z wyboru. Pojawił się w mieście, gdy było ono nękane przez potwora Sfinksa. Udało mu się rozwiązać zagadkę Sfinksa i potwór opuścił miasto. Za swoje zasługi dla miasta Edyp został wynagrodzony. Miasto w tym czasie nie miało króla, ponieważ stary król Lajos zginął a jego żona została wdową. Władcę zastępował brat Jokasty, Kreon. Obywatele miasta i Kreon zdecydowali, że najlepszym rozwiązaniem będzie ślub Jokasty z Edypem i powierzenie przybyszowi władzy królewskiej.

Nikt nie znał powodów, dla których takie rozwiązanie jest niewłaściwe. Nie znali ich również Edyp i Jokasta. Edyp uważany za syna królewskiej pary z Koryntu zasługiwał na to, by zostać królem. Przez wiele lat swojego panowania dobrze wywiązywał się ze sprawowanej funkcji. Nic więc dziwnego, że czuł się w obowiązku ratować Teby, gdy spadły na nie plagi.




Trudności w rozwikłaniu sprawy zabójstwa Lajosa nasunęły Edypowi podejrzenie, że Kreon i Terezjasz spiskują przeciwko niemu. To przyspieszyło poszukiwanie wyjaśnień. Niestety,

wyjaśnienia okazały się zgubne dla Edypa. Zatajone sprawy z przeszłości wywołały serię niewłaściwych posunięć, z których nie można było już wycofać się. Edyp okazał się zabójcą Lajosa i mężem własnej matki, z którą miał dzieci. Z tego powodu stracił żonę, władzę królewską, sam siebie w rozpaczy okaleczył i skazał na wygnanie. Okazał się człowiekiem niegodnym sprawowania władzy w Tebach, chociaż popełnione przez niego czyny nie wynikały z jego złej woli. Naruszały one jednak w drastyczny sposób zasady moralne obowiązujące w tej społeczności.



  Dowiedz się więcej
„Król Edyp” Sofoklesa – najważniejsze cytaty
Najważniejsze inscenizacje tragedii Sofoklesa „Król Edyp”
Grecki teatr antyczny – słowniczek terminów
„Król Edyp” tragedią o ludzkich losach i postawach wobec życia
Chór w starożytnej tragedii greckiej
Konflikt tragiczny w „Królu Edypie”
Koncepcja ludzkiego losu według Sofoklesa
Funkcja katharsis w „Królu Edypie”
Motyw winy i kary w „Królu Edypie”
Znaczenie terminów: tragedia, tragizm, perypetia, decorum
Problem cierpienia w „Królu Edypie”
Motyw Boga w „Królu Edypie” Sofoklesa
Problematyka tragedii Sofoklesa „Król Edyp”
„Król Edyp” - czas i miejsce akcji
Motyw przepowiedni w „Królu Edypie”
Motyw przeznaczenia w „Królu Edypie”
Motyw władzy w „Królu Edypie”
Charakterystyka Jokasty
„Król Edyp” jako tragedia przeznaczenia
Charakterystyka Edypa
„Król Edyp” - charakterystyka postaci tragedii
„Król Edyp” jako przykład tragedii greckiej
Budowa tragedii greckiej
Teatr antyczny - charakterystyka
Sofokles – notatka szkolna
Mit o rodzie Labdakidów
„Król Edyp” - plan wydarzeń
„Król Edyp” - streszczenie