2l.pl Lektury Motywy literackie
Jesteś w: 2l.pl -> Pan Tadeusz

2l.pl / Znaczenie „Pana Tadeusza” dawniej i dziś

Autor: Jakub Ciczkowski     Data publikacji: 20.01.2006     Serwis chroniony prawem autorskim

Gdy Adam Mickiewicz ukończył „Pana Tadeusza” 13 lutego 1834 roku w Paryżu i oddał dzieło do druku, czekały go ciężkie chwile. Utwór nie spotkał się z takim odbiorem, jakiego spodziewał się wieszcz. Cel, który przyświecał mu od początku prac, czyli utrwalenie tego, co może wkrótce odejść w zapomnienie (pięknej staropolskiej tradycji szlacheckiej, a także niepowtarzalnej urody polskiej przyrody) oraz ożywienie dyskusji o sprawach narodowych nie został osiągnięty.

Po klęsce powstania listopadowego, uczestniczących w nim rodaków dotknęły dotkliwe konsekwencje, ponadto naród został skłócony, co uniemożliwiało dalszy dialog i współpracę. Nikt z otoczenia pisarza prócz Juliusza Słowackiego nie zachwycił się geniuszem Mickiewicza. Tylko autor „Kordiana” wspomniał o publikacji utworu w swoim poemacie dygresyjnym „Beniowski”, używając na jego określenie jako pierwszy terminu epopeja.


Wydrukowane trzy tysiące egzemplarzy nie rozeszło się niczym ciepłe bułeczki i pierwsze lata po publikacji „Pana Tadeusza” może nazwać „suchymi”. Polacy nie zaczytywali się w historii Sopliców, nie zachwycali nad urodą nadniemeńskich krajobrazów oraz nie zwrócili uwagę na kunszt formalny dwunastu ksiąg.

Dzieło zostało dostrzeżone dopiero kilka lat później. Wówczas – bardzo powoli, acz systematycznie – zaczęło nabierać uniwersalnego, ponadczasowego znaczenia, jakie ma obecnie. Zauważenie mistrzostwa formy oraz patriotycznego przesłanie spowodowało, że „Pan Tadeusz” zyskał miano arcydzieła polskiej literatury romantycznej oraz tytuł narodowej (nowożytnej) epopei.




Dziś, po upływie stu siedemdziesięciu sześciu lat od premiery, nabrało głębszego znaczenia. Czytelnicy dostrzegli uniwersalizm podjętych kartach utworu problemów. Walka o szczęście w miłości oraz próba pogodzenia się z tragicznym losem (historia nieszczęśliwej miłości Jacka Soplicy i Ewy Horeszczanki) doskonale wpasowała się w krąg popularnych w ostatnich kilkunastu latach powieści romantycznych, wątek patriotyczno-narodowy pasuje do współczesnych dążeń do wybicia się Polski na tle innych europejskich państwa, a motyw przyrody współistniejącej z ludźmi utożsamia się z poglądami ekologów czy działaczy na rzecz natury.



  Dowiedz się więcej
Geneza Pana Tadeusza Adama Mickiewicza
Podtytuł Pana Tadeusza
Pan Tadeusz - streszczenie
Bohaterowie Pana Tadeusza
Imioniska
Czas i miejsce akcji Pana Tadeusza
Narrator w Panu Tadeuszu
Nawiązania do tradycji w Panu Tadeuszu
Główne wątki w Panu Tadeuszu
Szlachta w Panu Tadeuszu
Pan Tadeusz jako epos
Tło historyczne w Panu Tadeuszu
Jacek Soplica – ksiądz Robak jako bohater romantyczny oraz jako ostatnie słowo Mickiewicza w sprawie idei niepodległościowych
Recepcje Pana Tadeusza
Artyzm Pana Tadeusza
Rola historii w Panu Tadeuszu
Szlacheckie obyczaje w Panu Tadeuszu
Obraz Soplicowa
Funkcja przymiotnika "ostatni" w Panu Tadeuszu
Komizm i humor w Panu Tadeuszu
Baśniowość Pana Tadeusza
Inwokacja i epilog Pana Tadeusza
Język Pana Tadeusza
Wyidealizowanie realności w utworze
Przyroda w Panu Tadeuszu
Pan Tadeusz - plan wydarzeń
Pan Tadeusz - cytaty
Bibliografia do „Pana Tadeusza”
Najważniejsze cytaty w „Panu Tadeuszu”
Czy „Pan Tadeusz” powinien znaleźć się w spisie lektur szkolnych? – rozprawka
Czy zgadzasz się z opinią Mickiewicza, że motywem przewodnim „Pana Tadeusza” jest piękno świata i uroda dawnej Polski? – rozprawka
Dlaczego warto przeczytać „Pana Tadeusza”?
Obraz kraju lat dziecinnych w „Panu Tadeuszu”
Adam Mickiewicz – notatka szkolna
Opis grzybobrania w „Panu Tadeuszu”
Muzyka w „Panu Tadeuszu”
Humor w „Panu Tadeuszu”
Opis koncertu Jankiela w „Panu Tadeuszu”
Charakterystyka Jankiela
Motyw karczmy w „Panu Tadeuszu”
Opis gry Wojskiego na rogu
Spór o zamek w „Panu Tadeuszu”
Epilog w „Panu Tadeuszu”
Polityka w „Panu Tadeuszu”
Obraz Rosjan w „Panu Tadeuszu”
Obraz Polaków w „Panu Tadeuszu”
„Pan Tadeusz” jako wyraz tęsknoty Mickiewicza za ojczyzną
Znaczenie „Pana Tadeusza” dawniej i dziś
Historia w „Panu Tadeuszu”
Soplicowo jako centrum polszczyzny
Motyw spowiedzi w „Panu Tadeuszu”
Spowiedź księdza Robaka
Jacek Soplica – bohater pozytywny czy negatywny?
Losy Jacka Soplicy i jego działalność patriotyczna
Okoliczności powstania „Pana Tadeusza”
Jacek Soplica jako bohater romantyczny
Charakterystyka postaci historycznych w „Panu Tadeuszu”
Opis polowania na niedźwiedzia w „Panu Tadeuszu”
Motyw zamku w „Panu Tadeuszu”
Motyw dworku szlacheckiego w „Panu Tadeuszu”
Wartości artystyczne „Pana Tadeusza”
Narracja „Pana Tadeusza”
Język „Pana Tadeusza”
„Pan Tadeusz” jako przykład epopei
Ponadczasowość „Pana Tadeusza”
„Pan Tadeusz” - arcydzieło czy kicz – rozprawka
Kompozycja „Pana Tadeusza”
Filmowe perypetie „Pana Tadeusza”
„Pan Tadeusz” jako utwór romantyczny
Motyw przyrody w „Panu Tadeuszu”
Poetycko-malarski obraz natury w „Panu Tadeuszu”
Dawne tradycje i obyczaje w „Panu Tadeuszu”
Motyw miłości w „Panu Tadeuszu”
Motyw szlachty w „Panu Tadeuszu”
Charakterystyka szlachty w „Panu Tadeuszu”
Inwokacja „Pana Tadeusza” – interpretacja
Opisy wschodów i zachodów słońca w „Panu Tadeuszu”
Charakterystyka Maćka nad Maćkami i szlachty dobrzyńskiej
Podkomorzy – charakterystyka
Rejent – charakterystyka
Asesor – charakterystyka
Protazy – charakterystyka
Klucznik Gerwazy – charakterystyka postaci
Hrabia Horeszko – charakterystyka postaci
Telimena – charakterystyka postaci
Zosia – charakterystyka postaci
Tadeusz Soplica – charakterystyka postaci
Sędzia Soplica – charakterystyka postaci
Jacek Soplica (Ksiądz Robak) – charakterystyka postaci
Spór Asesora z Rejentem
Czas i miejsce akcji „Pana Tadeusza”
Plan wydarzeń „Pana Tadeusza”
Literackie nawiązania do „Pana Tadeusza”
Wyjaśnienie tytułu „Pana Tadeusza”
Opis uczty w „Panu Tadeuszu”
Historia Domeyki i Doweyki
Streszczenie „Pana Tadeusza”